Pechvogels vinden onderdak bij opvang De Toevlucht

Pechvogels vinden onderdak bij opvang De Toevlucht

Gerrit Zant met Fluffy de zilvermeeuw. (Foto:Hans Mooren)

Verscholen tussen het groen van de Bijlmerwijde in Zuidoost zwoegt het team van Vogel- en zoogdierenopvang De Toevlucht in de brandende zon. Het hok van een ooievaar met een gehavende vleugel wordt schoongespoten. Een getuigenis dat de Toevlucht, net als de Fyra-trein die de ooievaar schepte, op volle vaart doorgaat. 

Verscholen tussen het groen van de Bijlmerwijde in Zuidoost zwoegt het team van Vogel- en zoogdierenopvang De Toevlucht in de brandende zon. Het hok van een ooievaar met een gehavende vleugel wordt schoongespoten. Een getuigenis dat de Toevlucht, net als de Fyra-trein die de ooievaar schepte, op volle vaart doorgaat. 

Gerrit Zant, oprichter en beheerder van De Toevlucht, startte in 1989 met de opvang. ‘Door omstandigheden dreigde ik werkloos te worden. Ik had geen zin om op straat rond te lopen, dus besloot ik mijn kennis over vogels en de natuur goed te gebruiken en begon de vogelopvang. Er was toen in Zuidoost helemaal niets soortgelijks. De dichtstbijzijnde opvang lag in West.’ 

Een kleine natuur- en dierenliefhebber
De kennis van flora en fauna werd Zant vanaf jongs af aan met de paplepel ingeschoten. ‘Als klein jongetje verhuisden we van Haarlem naar Dordrecht, slechts tien minuten van de Biesbosch. Ik pakte dagelijks m’n fietsje en trapte enthousiast richting de natuur.

‘Pang, pang’, hoorde ik opeens. Het waren jagers, op zoek naar prooi. Als nieuwsgierig mannetje ging ik gewoon op die lui af. ‘Waar schieten jullie op? Hoe herken je de sporen van een vos? Welke vogel is dat?’, vroeg ik eigenwijs. Zo ontwikkelde mijn kennis over de natuur, dankzij die jagers, echte natuurfreaks, en het lezen van veel boeken en kijken van films.’ Zijn liefde en kennis van de natuur ontwikkelde zich, en nu past hij het dagelijks toe in de opvang. De Toevlucht biedt niet alleen ruimte aan vogels, ook andere dieren zijn welkom. ‘In de afgelopen jaren heeft de locatie zich ontwikkeld dan meer dan alleen een vogelopvang. We helpen ook egels, vossen en maters.’

Prikkende problemen
Vooral de egels blijken echte zorgenkinderen te zijn. ‘Egels vreten werkelijk alles wat ze op de grond tegenkomen: muizen, regenwormen en andere beestjes. Het probleem is dat veel van hun voer vol zit met parasieten.’

De verzorging van de beestjes is ook een tijdrovende klus. ‘Bij elke egel wordt direct bloed afgenomen. Dat testen we en aan de hand daarvan stelt het team een speciaal medicatieplan op. Helaas hebben we dit jaar afscheid moeten nemen van een medewerker gespecialiseerd in egels, die al drie jaar bij ons werkzaam was. Financieel gezien waren we niet in staat hem een vast contract aan te bieden. De bezuinigingen en crisis treffen ons ook.’

De vogels en andere dieren kunnen een aantal weken in de opvang verblijven, maar soms kan het herstel jaren duren. ‘We proberen alle dieren weer terug te laten in de natuur, maar dat is niet altijd mogelijk. Het is vooral lastig als iemand aankomt met twee parkieten waar ze niet meer voor kunnen zorgen, die krijg je nooit meer wild, ze zijn te gewend aan mensen.’

Pechvogel
Een andere vogel waar Zant nogal wat proberen mee heeft gehad is een nogal onoplettende slechtvalk. ‘Het is een vrouwtjes-slechtvalk die broedde bij de watertoren in Aalsmeer. Ze had een nest, eieren en een man. Toen kwam er een ander vrouwtje die haar terrein wilde innemen en werd het knokken. Onze slechtvalk verloor en viel in het water. We hebben haar toen opgevangen en weer opgelapt. In Lelystad is ze weer in het wild teruggeplaatst.’

Tot nu toe klinkt het allemaal positief, de vogel is opgeknapt en vliegt weer vrij rond. Helaas voor de slechtvalk blijkt het verhaal nog niet te zijn afgelopen. ‘Brengt iemand opeens twee maanden later weer dezelfde slechtvalk bij ons terug. Ze was tegen een flat bij Duivendrecht aangevlogen. Dit is geen Thunderbird, maar een Blunderbird’, lacht Zant.

Helpende handen
De Toevlucht is afhankelijk van subsidies van de gemeente en donaties. ‘Er komen zoveel kosten bij de opvang kijken. Van medicijnen tot aan voer, de lijst gaat maar door. Donaties zijn altijd welkom.’ De organisatie is ook nog op zoek naar geschikte vrijwilligers. ‘We kunnen altijd mensen gebruiken. Voorwaarde is wel dat ze soepel van lijf en lede zijn, oftewel met emmers en kruiwagens kunnen lopen. Kennis van de natuur en een nuchtere instelling zijn ook onmisbaar. Het is soms lastig als een vogel het niet haalt en je hem moet laten inslapen, maar je moet het wel kunnen relativeren’, aldus Zant.

Je krijgt er volgens de beheerder ook veel voor terug: ‘De kans om lekker een dagje flink te keer te gaan en je handen uit de mouwen te steken. We hebben ook een erg gezellig team, dus ook sociaal is het een echte aanrader.’

Bezoekers
De Toevlucht is voor het publiek geopend van maandag tot vrijdag van 9.00 tot 16.00 uur en op zaterdag van 9.00 tot 15.00 uur. U hoeft geen afspraak te maken. ‘Kinderen zijn welkom, zolang ze onthouden dat het centrum fungeert als vogelziekenhuis en niet als kinderboerderij. Rust en kalmte bij de vogels is belangrijk’, aldus Zant.

Voor meer informatie over de opvang en de vrijwilligers vacatures kunt u terecht op [email protected] of de Facebookpagina.Tel / Fax: 020-6001144.