'Aankomst was overweldigend'

AALSMEER - Het onderwerp van ons gesprek hangt als een levensgroot schilderij boven de eetkamertafel. Yiye, een prachtig mannetje, zoon van Jan en Joselien van Vliet. Op deze foto is hij nog een baby, maar inmiddels een parmantige peuter van 2 jaar oud. Yiye is geadopteerd en het heeft heel wat voeten in aarde gehad voordat Jan en Joselien hem uiteindelijk thuis hadden. Patrick Spaander, die in het vorige kettinggesprek aan het woord kwam, is een goede vriend van Jan. Samen zijn ze regelmatig naar Azië gereisd, op bezoek bij vrienden die in Singapore zijn gaan wonen. Patrick heeft bewondering voor het feit dat Jan een kindje heeft geadopteerd en wil graag weten wat hij van de Nederlandse adoptiewetgeving vindt.

Mag ik eerst vragen waarom jullie een kindje hebben geadopteerd?

Jan van Vliet: ,,Ja hoor, daar zijn we heel open in. Joselien heeft wel elf IVF-behandelingen ondergaan en daarnaast ook nog twee specifieke andere behandelingen. Het betreft een proces waar we zo' n 12 jaar mee bezig zijn geweest. Dat zet je relatie onder druk. Ik heb haar voorgesteld om adoptie te overwegen, maar in eerste instantie had zij daar geen oren naar.''

Wat heeft de omslag teweeg gebracht.

,,In 2002 heb ik ons stiekem opgegeven bij de organisatie Wereldkinderen. Joselien was in die tijd nog bezig met IVF-behandelingen. Toen de laatste ook mislukt was, waren we er klaar mee en zijn we het adoptietraject ingegaan. Als snel kregen we een brief binnen dat we contact konden opnemen met Wereldkinderen. De eerste stap was het volgen van een ouderschapscursus; twaalf lessen die we in Amsterdam hebben gevolgd. De hele procedure heeft vijf jaar in beslag genomen, voordat we het verlossende telefoontje kregen dat er een kindje voor ons beschikbaar was.''

Wat gaat er dan door je heen.

,,De adrenaline giert door je lijf. Mijn broer had het gesprek aangenomen en vertelde mij dat ik contact op moest nemen met Wereldkinderen. Toen kreeg ik te horen dat er een jongetje voor ons beschik baar was met de vraag of we hem wilden accepteren. Wat er dan door je heen gaat is niet te beschrijven. Ik had een kop als vuur bij dat gesprek en heb gelijk Joselien gebeld. Zij barstte spontaan in tranen uit en zei dat we natuurlijk dit kindje wilden hebben.''

Is er een keuze? Tussen jongen of meisje bijvoorbeeld?

,,Nee, niet echt. Het was zelfs een voorwaarde dat we ons ook beschikbaar moesten houden voor een 'special need' kindje. Dat wil zeggen dat je ook een kind met een handicap kunt krijgen. Wij hebben eerlijk toegegeven dat we daar wat moeite mee hadden en dat we dat liever niet wilden. Je moet je beschikbaar stellen, maar je kunt wel weigeren als het eenmaal zover is. Bij ons was het gelukkig niet aan de orde.''

Weet je iets van de achtergrond van Yiye?

,,Hij is te vondeling gelegd. Een boer in China vond hem voor zijn deur. In een mandje, gewikkeld in een dekentje, met een melkflesje en een pampertje erbij. Met een briefje waar zijn naam op stond: Yiye. Een politieagent heeft hem afgeleverd bij het kindertehuis waar hij heeft gewoond tot wij hem konden halen.''

Hoe was dat?

,,In november kregen we het telefoontje en in februari konden we hem ophalen. Toen was hij net een jaar oud. We zijn met nog zes koppels naar China gereisd. Vijf van hen gingen ook met een zoon naar huis en één echtpaar met een dochter. Op zich is dat al bijzonder, want door de één-kindpolitiek in China zijn meisjes niet gewenst. Het feit dat er zoveel jongens voor adoptie beschikbaar zijn, betekent dat ze een mannenoverschot hebben. Wereldkinderen heeft de reis georganiseerd. We zijn eerst een week in Beijing gebleven om te acclimatiseren. Van daar zijn we naar de provincie Hangzhou gereisd en hebben drie dagen in een hotel doorgebracht om alle papierwerk te regelen. Uiteindelijk mochten we naar het kindertehuis toe. Toen eindelijk het moment daar was dat we onze zoon zouden ontmoeten was ik bloednerveus. We hoorden de kinderen over de gang aankomen. Het echtpaar naast ons kreeg eerder hun kindje. Dat moest zo vreselijk huilen, dat ging mij door merg en been. Om exact kwart over negen kwam de directrice met onze zoon op haar arm binnen. Ik kreeg er kippenvel van. Zo emotioneel. Het bleek een vrolijk en gezond jongetje. Hij huilde niet eens. En hij leek op mij; hij had net zo'n dikke kop als zijn vader. We zijn daar nog een week gebleven. De thuisreis had nogal wat voeten in aarde, want een paar dagen voor vertrek bleek Yiye de waterpokken te hebben. Officieel mochten we niet reizen van de arts, maar we hebben hem meegenomen en zijn naar huis gegaan. De aankomst was overweldigend. Er stonden wel negentig mensen in de aankomsthal, met een spandoek om ons te verwelkomen.''

En wat is je mening over de adoptiewet in Nederland?

,,Die is alleen maar verscherpt. Als je het traject instapt, verwacht je dat het een jaar of drie in beslag neemt. Toen het vijf jaren bleken te worden hebben we ons wel afgevraagd waarom het allemaal zo lang moest duren. Maar op het moment dat je je kind krijgt, valt dat allemaal weg en is het absoluut het wachten waard geweest. Ik ben over de organisatie Wereldkinderen heel tevreden. Zij hebben het prima geregeld. En het is goed dat de regels zo streng zijn, want hoe je het ook wendt of keert, het gaat toch om de handel in kinderen. Kinderen die je weg haalt uit hun eigen omgeving. Daar kun je niet voorzichtig en secuur genoeg mee om gaan.''

Wie ga je uitnodigen voor het volgende gesprek?

,,John Nelis. Hij behoort tot de groep vrienden met wie we van tijd tot tijd het Van Vliet feest organiseren. Een feest dat een begrip in Aalsmeer is en waar wel duizend bezoekers komen. John is een van de aanjagers en een belangrijke organisator. Ik wil van hem weten of hij nog meer feesten in petto heeft en of het mogelijk is het nog professioneler te organiseren.''